Recenzje

“Outsider”, czyli krótka historia o punku w Słowenii – Recenzja

Bartłomiej Rusek

Słoweńskie filmy rzadko znajdują uznanie wśród szerszej publiki, a już zwłaszcza tej zagranicznej. Inaczej jednak było w przypadku Outsidera z 1997 roku. Ten, ze średnią przekraczającą 8 na 10 punktów przy ponad tysiącu głosów na IMDB, znajduje się w ścisłej czołówce słoweńskich produkcji. Zapoczątkował on nową epokę filmową w tym małym kraju, zdobywając uznanie również na międzynarodowych festiwalach filmowych. Miało to jednak swoje minusy – Andrej Košak, eksperymentując z treścią, wplótł do fabuły dużo patosu, a niektóre (dość kontrowersyjne) wątki stały się z czasem kanoniczne dla słoweńskiego kina, pojawiając się regularnie w dalszych produkcjach filmowych.

Zobacz również: „7 uczuć” – Recenzja

Outsider był dla kina słoweńskiego tym, czym punk rock dla muzyki. Symbolizował koniec pewnej ery i początek czegoś nowego. W tym przypadku zapoczątkował okres definiowany często jako współczesne kino słoweńskie. Powyższe porównanie nie pojawiło się tutaj bez powodu: główni bohaterowie są punkami, sprzeciwiają się reżimowi, stają w opozycji do przeszłości, samemu grając autorskie, niezbyt skomplikowane utwory i nawołują do buntu i obalenia systemu.

kadr z filmu “Outsider”

Głównym bohaterem jest Sead Mulahasanović (Zijah Sokolović). Jest on Bośniakiem, który świeżo po przenosinach do nowej, słoweńskiej szkoły, nie może odnaleźć wspólnego języka ze swoimi rówieśnikami. Wszystko ze względu na swoją narodowość – nie pasuje on do reszty. Niespodziewanie zyskuje uznanie Boruta Kadunca (Uroš Potočnik), kolejnej nowej postaci w klasie. Ten jest jednak powszechnie znany, głównie z faktu, że jest prawdziwym punkiem – ma własną kapelę gdzie gra na perkusji, oprócz tego łamie wszystkie możliwe zasady, łącznie z tymi obowiązującymi wewnątrz szkoły.

Przeczytaj również:  "Lola" – bird girls can fly [RECENZJA]
Zobacz również: „Chef Flynn – najmłodszy kucharz świata” – Recenzja

W tym momencie warto wspomnieć, że Borut (noszący dumnie pseudonim Bomba) po raz kolejny powtarza klasę – jest wyraźnie starszy od swoich kolegów z klasy, ciesząc się przy tym szacunkiem z ich strony. Z czasem, przemianowując Seada na Sida (przy okazji tłumacząc mu, że jego przydomek pochodzi od prawdziwej legendy punk rocka), wprowadza go w swój świat, w czym bardzo pomaga fakt, że Bośniak całkiem sprawnie radzi sobie z grą na gitarze.

kadr z filmu “Outsider”

Znajomość ze słoweńskim punkiem całkowicie zmienia naszego protagonistę – do tej pory żył on według zasad swojego ojca, który – będąc jednocześnie wojskowym oficerem – często implementował je z użyciem przemocy. Od tej pory jednak zaczął się zmieniać, zyskując przy tym sporo śmiałości, co widać po jego kontaktach z Metką Hafner. Ta, grana przez Ninę Ivanič, może stanowić idealny przykład połączenia najpopularniejszych we współczesnym kinie słoweńskim archetypów kobiety. Ostatecznie, jako niemalże książkowa femme fatale, odgrywa w całej historii bardzo ważną rolę.

Zobacz również: Klasyka w dniu premiery – „Wszyscy jesteśmy Chrystusami”

Produkcja Andreja Košaka została ciepło przyjęta nie tylko przez zwyczajnych widzów, ale również przez krytyków filmowych. Efektem były nie tylko nominacje, a nawet wygrane nagrody, takie jak Brązowa Palma dla najlepszego filmu, którą Outsider został nagrodzony na Festiwalu Filmów Śródziemnomorskich w Walencji. Sygnowany muzyką pierwszego zespołu punk-rockowego za żelazną kurtyną, jakim byli słoweńscy Pankrti. Outsider osiągnął również sukces kasowy – w kinach obejrzało go ponad 91 tysięcy osób, co stanowiło rekord w tym niespełna dwumilionowym (w tamtym czasie) kraju. Rekord ten utrzymał się przez całe sześć lat, zanim szczyt lokalnego box-office’u zdobył film Kajmak i marmolada Branko Đuricia.

kadr z filmu “Outsider”

Świetnym posunięciem ze strony Košaka było umiejscowienie akcji Outsidera w 1979 roku, kiedy to, tuż przed śmiercią Tity, wszyscy wyczuwali nadchodzące zmiany. Ruch punk-rockowy przeżywał swoje najlepsze lata, a muzyczne podziemie było aktywne również politycznie. Outsider, jako jedna z najważniejszych słoweńskich produkcji filmowych, znakomicie uchwycił nastroje młodego pokolenia, które potrzebowało zmian, a potrzebę tę uzewnętrzniało buntując się przeciwko reżimowi.

Przeczytaj również:  Lipiec w HBO GO. Jakie filmy i seriale czekają na nas w ofercie?

Ocena

8 / 10

Nasza strona korzysta z ciasteczek, aby świadczyć usługi na najwyższym poziomie. Dalsze korzystanie ze strony oznacza, że zgadzasz się na ich użycie.